Islam en onderwijs

.

Het is overgeleverd door Moeslim dat de Profeet gezegd heeft: “Het vergaren van kennis is een plicht voor iedere moslim.”

Kennis is een teken van leiding. De Profeet heeft gezegd: “Als Allah het goede wil voor een persoon, dan schenkt Hij hem begrip over de religie.” (Overgeleverd door Boechari en Moeslim)

De woorden ‘kennis’ en ‘bezitters van kennis’ en dergelijke komen meer dan 700 keer voor in de Qor’aan. In soera Faatir, vers 28 zegt Allah: “Waarlijk, het zijn slechts de bezitters van kennis onder Zijn dienaren die Allah vrezen.” En in soera Az-Zoemar, vers 9: “Zijn degenen die kennis hebben gelijk aan degenen die geen kennis hebben?”

Het is voor ons allemaal dus van groot belang om kennis te vergaren. Dat is ook duidelijk verwoord door Al-Boechari. Hij zei: “Het is essentieel iets te weten voordat men het zegt of ernaar handelt, volgens de aayah: “Dus weet dat er geen god is dan Allah.” (Soera Mohammed, vers 19). Kennis gaat dus voor de uitspraak en de daad.

Er is overgeleverd dat Qais Ibn Kathier zei: “Een man ging van Madienah naar Abou’l Dardaa in Damascus en hij zei: ‘Wat brengt jou hier, broeder?’ Hij zei: ‘Een hadieth waarover ik gehoord heb dat jij die van de Boodschapper van Allah (vrede zij met hem) verhaald hebt.’ Hij zei: ‘Ben je ook gekomen voor enige andere reden?’ Hij zei: ‘Nee.’ Hij zei: ‘Ben je gekomen voor handel?’ Hij zei: ‘Nee, ik ben alleen gekomen om deze hadieth te zoeken.’ Hij zei: ‘Ik hoorde de Boodschapper van Allah (vrede zij met hem) zeggen: “Eenieder die een pad volgt om kennis te zoeken, Allah maakt het pad naar het Paradijs gemakkelijk voor hem. De engelen slaan met hun vleugels als goedkeuring van de zoeker naar kennis, en degenen die in de hemelen en op de aarde zijn bidden om vergeving voor de geleerde, zelfs de vissen in het water. De superioriteit van de geleerde over de gelovige is als de superioriteit van de maan over alle andere hemellichamen. De geleerden zijn de erfgenamen van de profeten, want de profeten lieten geen dinars of dirhams achter, maar zij lieten kennis achter, dus eenieder die kennis verwerft heeft een groot, goed fortuin verworven.”‘ (Overgeleverd door At-Tirmidzie, door Al-Albaani als sahieh geclassificeerd.)

De Profeet heeft ook gezegd: Als een persoon sterft zullen zijn daden stoppen, behalve drie: doorlopende liefdadigheid, kennis die hij heeft overgedragen en een rechtschapen zoon die voor hem bidt.” (Overgeleverd door Moeslim)

De sahaba kenden het belang van het zoeken naar kennis. Een mooi voorbeeld is Abdoellah ibn Abbas: Tijdens het leven van de Profeet (vrede zij met hem) miste Abdoellah nooit één van de bijeenkomsten en hij onthield alles wat hij had gezegd. Nadat de Profeet was overleden, trachtte hij zoveel mogelijk metgezellen op te zoeken, vooral degenen die de Profeet lang hadden gekend en van hem hadden geleerd. Wanneer hij dan hoorde dat één van hen een hadieth van de Profeet wist, die hij nog niet kende, ging hij er gauw heen en onthield deze dan ook. Alles wat hij hoorde volgde hij zeer nauwkeurig op en ging het via andere overleveringen na. Hij ging wel naar dertig metgezellen om één enkele hadieth te verifiëren.

Voor ons zijn misschien de vrouwelijke metgezellen nóg aansprekender voorbeelden. De vrouwen waren in de tijd van de Profeet (vrede zij met hem) zó leergierig, dat zij met een voorstel kwamen: “De gezamenlijke vrouwen zeiden tegen de Profeet: ‘U wordt altijd omringd door mannen, kunt u niet een dag met ons overeenkomen?’ Dat beloofde de Profeet en daarna ging hij naar hen toe om hen te onderwijzen.” (Overgeleverd door Al-Boechari)

Onder de vrouwelijke metgezellen waren grote geleerden. De bekendste is misschien wel Aisha, de vrouw van de Profeet. Haar leerling Oerwah ibn Az-Zoebair, zelf een groot wetenschapper, heeft over haar gezegd: ‘Ik heb nooit een groter geleerde dan Aisha ontmoet, wat betreft kennis van de Qor’aan, verplichte handelingen, wettige en onwettige zaken, poëzie en literatuur, Arabische geschiedenis en genealogie.’ Aisha heeft een grote rol gespeeld in het verzamelen van ahadieth. Zij heeft 2210 ahadieth overgeleverd. Veel bekende geleerden uit die tijd vertrouwden op haar oordeel en zij onderwees een groot aantal mensen.

Een andere vrouw van de Profeet was Safiyyah. Zij wist veel over fiqh. Er hebben veel vrouwen bij haar gestudeerd en zij leerden vooral veel van haar over familiebanden, menstruatie enz. Ook Oem Salamah was een groot geleerde, evenals haar dochter Zainab. En zo waren er nog vele andere vrouwen in de tijd van de Profeet (vrede zij met hem) die tot de geleerden worden gerekend.

De belangrijkste bron van kennis is natuurlijk de Qor’aan. Voor studenten geldt dat zij eerst de Qor’aan uit het hoofd moeten kennen voordat zij verder gaan met aqiedah, Arabische grammatica, fiqh, hadieth, tafsier etc.

Bij het verwerven van kennis moet je rekening houden met de etiquette. Een aantal belangrijke punten:

  1. Geduld; het zoeken naar kennis duurt een leven lang.
  2. Een zuivere intentie. Laat de tevredenheid van Allah en het Paradijs jouw doel zijn. De Profeet heeft gezegd: Eenieder die kennis zoekt om te wedijveren met de geleerden, of te bewijzen dat hij beter is dan de onwetende, of om de mensen tegen hem op te laten kijken, Allah zal hem de Hel binnen laten gaan.” (An-Nasaa-ie, als sahieh geclassificeerd door Al-Albaani)
  3. Handel volgens hetgeen je weet (dus zet je kennis om in daden). Allah leert ons in soera Djoemoe’ah, vers 5: “De gelijkenis van degenen die toevertrouwd werden met de Tawraat (Thora), maar die zich er vervolgens niet aan houden, is als de gelijkenis van een ezel die boeken draagt. Slecht is het voorbeeld van de mensen die de ayaat (verzen, tekenen) loochenen. En Allah leidt niet de mensen die dhzaalimoen (overtreders, ongelovigen) zijn.”
  4. Wees je altijd bewust van het feit dat Allah kijkt. Vraag Hem jou te zegenen en jou nuttige kennis te schenken.
  5. Maak optimaal gebruik van de tijd.
  6. Weet dat je nog veel te leren hebt. Denk nooit dat je alles al weet.
  7. Lees veel boeken en lees ze aandachtig. Begin niet in een volgend boek als je het eerste nog niet uit hebt, want dat is een teken van ongeduld, verveling en falen. Je dient te proberen zoveel mogelijk boeken aan te schaffen, omdat zij het gereedschap zijn om te leren. Maar koop ze niet slechts om je boekenkast te vullen. Je dient ze te gebruiken en er voordeel uit te halen zoveel je kunt.
  8. Je kunt niet alleen uit boeken leren. Misschien begrijp je dingen verkeerd. Het verdient aanbeveling om kennis op te doen van een geleerd iemand die je eventuele verkeerde denkwijze corrigeert. Volg lessen en bezoek lezingen.
  9. Streef ernaar om met rechtschapen zusters om te gaan die ook bezig zijn met het zoeken naar kennis.

Moge Allah (soebhaanahoe wa ta’ala) ons leiden op Zijn weg met een diepe kennis waar we naar zullen handelen, oprecht en alleen voor Hem.

.

Bronnen

Boeken

- Vrouw in de sjari’ah – Abdoerrahman I Doi

- Sahabah, de metgezellen van de Profeet – Abdulwahid Hamid

Artikelen

- Etiquette van de zoeker naar kennis – Sheikh Saalih’ al-Moenaddjid, in het maandblad Wij Moslims, jaargang 7, nummer 10

Lezingen

Zes voorwaarden voor kennis vergaren – Aboe Ismaïl

Kennis – Aboe Tariq

Het vergaren van kennis is een plicht voor iedere moslim – Remy Soekirman

Volg

Ontvang elk nieuw bericht direct in je inbox.

%d bloggers like this: